Kijk uit voor de eikenprocessierups
In Harderwijk zijn de eerste eikenprocessierupsen waargenomen. De gemeente waarschuwt u voor de risico’s en geeft tips om gezondheidsklachten zoveel mogelijk te voorkomen.
De eikenprocessierups is de larve van een nachtvlinder die haar eitjes legt in de toppen van vooral eikenbomen waar ze overwintert. Vanaf april en begin mei komen de rupsen uit de eitjes, aanvankelijk hoog in de boom. Na een aantal vervellingen komen groepjes rupsen samen en vormen grote nesten op de stammen van eikenbomen. Deze nesten bestaan uit een dicht spinsel van draden, brandharen, vervellinghuidjes en uitwerpselen.
Het venijn van de eikenprocessierups zit in de brandharen van de rups. Een volgroeide rups heeft ongeveer 700.000 brandharen die met het blote oog niet te zien zijn. Met hun weerhaakjes dringen de pijlvormige brandharen bij aanraking gemakkelijk in de huid, ogen en luchtwegen. Contact met brandharen kan binnen een paar uur klachten veroorzaken, zoals (hevige) jeuk, bultjes, blaasjes, roodheid en ontsteking. De ogen kunnen rood en dik worden en/of ontstoken raken. Verder kunnen verschijnselen optreden die lijken op een verkoudheid: een loopneus, kriebel in de keel, hoesten, moeilijk slikken en kortademigheid. Daarnaast kunnen zich algemene klachten voordoen, zoals braken, duizeligheid, koorts en algehele malaise. De overlast van de brandharen van de rups start meestal in mei en loopt door tot en met augustus.
Als er overlast van rupsen geconstateerd wordt, gaat de gemeente de nesten bestrijden. De gemeente zet dan een machine in die grote hoeveelheden rupsen en nesten kan opzuigen. Na het zuigen moeten de verwijderde rupsrestanten worden verbrand zodat de brandharen niet meer schadelijk kunnen zijn.
De rupsen op particuliere grond worden niet bestreden door de gemeente. De grondeigenaar is zelf verantwoordelijk voor de bestrijding van de processierupsen.
In het voorjaar zijn er nog meer soorten rupsen actief in eikenbomen of die lijken op de eikenprocessierups. Het gaat om de eikenbladroller, de bastaardsatijnvlinder en de spinselmot. De spinselmot is in staat bomen en struiken volledig kaal te eten en in te pakken met een spinseldeken. Deze soorten leveren geen risico’s op voor de volksgezondheid. Uitgebreide informatie over vlindersoorten kunt u vinden op www.vlindernet.nl en www.natuurkalender.nl.
Voor meer gezondheidsinformatie kunt u terecht bij de GGD, team Medische Milieukunde, tel. 088 443 3000 of www.ggdgelre-ijssel.nl of op www.minlnv.nl/eikenprocessierups. Voor informatie over bestrijding en aanpak van de overlast kunt u contact opnemen met de gemeente Harderwijk, afd. Snel Herstel, tel. 411 333 of snelherstel@harderwijk.nl.
Download: leidraad beheersing eikenprocessierups
